VVIX: ความผันผวนของความผันผวน

เราต่างคุ้นเคยกับ ดัชนี VIX (Volatility Index) ในฐานะ “ดัชนีความกลัว” ที่วัดความคาดหวังของตลาดต่อความผันผวนของดัชนี S&P 500 ในอีก 30 วันข้างหน้า แต่ในโลกของการเทรด Volatility ยังมีเครื่องมืออีกชิ้นหนึ่งที่ช่วยให้เรามองลึกลงไปอีกชั้น นั่นคือ ดัชนี VVIX (VIX Volatility Index) หรือที่อาจเรียกได้ว่าเป็น “ความผันผวนของความผันผวน” หรือ “ความกลัวของดัชนีความกลัว”

VVIX ถูกออกแบบมาเพื่อวัด ความคาดหวังของตลาดต่อความผันผวนของ ตัวดัชนี VIX เอง ในอีก 30 วันข้างหน้า พูดง่ายๆ คือ มันบอกเราว่าตลาดคาดว่า VIX จะ แกว่งตัว รุนแรงแค่ไหนในอนาคตอันใกล้

VVIX คำนวณอย่างไร?

หลักการคำนวณของ VVIX นั้นคล้ายคลึงกับ VIX มาก แต่แทนที่จะใช้ราคาของ S&P 500 Options (SPX) เป็นวัตถุดิบในการคำนวณ VVIX จะใช้ราคาของ VIX Options แทน ดังนั้น ค่า VVIX จึงสะท้อนโดยตรงว่าตลาดกำลังซื้อขาย (Pricing) VIX Options กันอย่างไร มันคือ “Implied Volatility ของ VIX” นั่นเอง

การตีความค่า VVIX

การเข้าใจว่าค่า VVIX ที่สูงหรือต่ำหมายความว่าอย่างไร เป็นกุญแจสำคัญในการนำไปใช้งาน:

• ค่า VVIX สูง (เช่น > 100-110):

  • ความหมาย: ตลาดคาดว่า VIX จะมีการแกว่งตัวที่ รุนแรง ในอนาคต
  • นัยยะ: อาจบ่งชี้ถึงความไม่แน่นอนที่สูงมากในตลาด, มีความต้องการ VIX Options สูง (อาจเพื่อ Hedge หรือเก็งกำไร), หรืออาจเป็นสัญญาณเตือนล่วงหน้าว่าตลาดกำลังจะเข้าสู่ภาวะตื่นตระหนก (เพราะคนเริ่ม Hedge ความผันผวนกันมากขึ้น)
  • ผลกระทบ: ราคา VIX Options จะ แพง

• ค่า VVIX ต่ำ (เช่น < 80-85):

  • ความหมาย: ตลาดคาดว่า VIX จะค่อนข้าง มีเสถียรภาพ หรือแกว่งตัวในกรอบแคบๆ
  • นัยยะ: อาจบ่งชี้ถึงภาวะ Complacency (ความนิ่งนอนใจ) ในตลาด, ความต้องการ VIX Options ต่ำ
  • ผลกระทบ: ราคา VIX Options จะ ถูก

ความสัมพันธ์กับ VIX

โดยทั่วไป VVIX มักจะเคลื่อนไหวไปในทิศทางเดียวกับ VIX (เมื่อ VIX สูง VVIX ก็มักจะสูงด้วย) แต่ไม่เสมอไป สิ่งที่น่าสนใจคือ Divergence หรือความขัดแย้ง:

• VIX ต่ำ แต่ VVIX เริ่มสูงขึ้น: อาจเป็น สัญญาณเตือนภัยล่วงหน้า ว่าแม้ตลาดจะดูสงบ แต่เริ่มมีคนกังวลและเข้าซื้อ VIX Options เพื่อป้องกันความเสี่ยงแล้ว
• VIX สูง แต่ VVIX เริ่มลดลง: อาจเป็นสัญญาณว่าความตื่นตระหนกอาจ กำลังจะถึงจุดสูงสุด หรือเริ่มลดลงแล้ว เพราะคนเริ่มลดการซื้อ VIX Options ที่ราคาแพง

VVIX บอกอะไรเราได้บ้าง?

1. ความต้องการป้องกันความเสี่ยง (Demand for Hedging): VVIX ที่สูง สะท้อนถึงความต้องการ VIX Options ที่สูง ซึ่งมักใช้เป็นเครื่องมือ Hedge พอร์ต แสดงว่านักลงทุนกำลังกังวลและยอมจ่ายแพงเพื่อซื้อประกัน
2. Sentiment ตลาด (Complacency vs. Fear): ค่า VVIX ที่ต่ำมากอาจสะท้อนความชะล่าใจ ขณะที่ค่าที่สูงมากสะท้อนความกังวล เกี่ยวกับความผันผวนในอนาคต
3. ราคา VIX Options: เป็น Indicator ที่ดีที่สุดในการบอกว่า VIX Options ในปัจจุบัน “ถูก” หรือ “แพง” เมื่อเทียบกับอดีต
4. สัญญาณเตือน/จุดเปลี่ยน: การเปลี่ยนแปลงของ VVIX หรือ Divergence ระหว่าง VIX กับ VVIX อาจใช้เป็นสัญญาณเสริมในการประเมินสภาวะตลาด หรือหาจังหวะเข้า/ออก Position ที่เกี่ยวกับ Volatility

การนำ VVIX ไปใช้ในการเทรด

VVIX ไม่ใช่เครื่องมือหลักในการเทรดโดยตรงสำหรับนักลงทุนส่วนใหญ่ แต่มันเป็น Indicator เสริม ที่มีประโยชน์มาก:

• ใช้ยืนยัน/เตือน: ใช้ VVIX ควบคู่ไปกับ VIX และการวิเคราะห์ตลาด หาก VIX ต่ำแต่ VVIX สูง ควรเพิ่มความระมัดระวัง
• จับจังหวะ VIX Hedging: เมื่อ VVIX อยู่ในระดับต่ำ (VIX Options ถูก) อาจเป็นจังหวะที่ดีในการพิจารณาซื้อ VIX Call Options เพื่อ Hedge พอร์ตด้วยต้นทุนที่ไม่สูงนัก
• ประเมินกลยุทธ์ VIX Options: หากคุณเทรด VIX Options โดยตรง (เช่น VIX Spreads) VVIX จะช่วยบอกว่ากลยุทธ์นั้นๆ มี Premium ที่น่าสนใจ (แพงพอให้ขาย) หรือมีต้นทุนที่ถูก (ถูกพอให้ซื้อ) หรือไม่
• ประเมินความเสี่ยง Short Volatility: หาก VVIX สูงมาก อาจเป็นสัญญาณที่ไม่ดีนักสำหรับการเปิดสถานะ Short Volatility (เช่น Short Strangles) เพราะมันบ่งชี้ว่า VIX มีโอกาสแกว่งตัวรุนแรง ซึ่งอาจทำให้สถานะ Short Volatility ขาดทุนหนักได้

ข้อจำกัดของ VVIX

• ความซับซ้อน: มันเป็น “ความผันผวนของความผันผวน” ซึ่งค่อนข้างเป็นนามธรรมและเข้าใจยากกว่า VIX
• ไม่ใช่เครื่องมือพยากรณ์: มันสะท้อน “ความคาดหวัง” ณ ปัจจุบัน ไม่ใช่การการันตีอนาคต
• ตลาด VIX Options: มีพลวัตของตัวเอง ซึ่งอาจไม่สะท้อนตลาดหุ้นโดยตรงเสมอไป

สรุป